Voorkomen moet worden dat jongeren aan hun lot worden overgelaten. Dit is slecht voor de jongeren zelf, maar ook voor de samenleving nu en op de lange termijn.
Daarom is er het actieplan Jeugdwerkloosheid dat aan de Tweede Kamer is aangeboden. Het is een vervolg op het advies ‘Tegen de stroom in’ van Hans de Boer, eerder voorzitter van de Taskforce Jeugdwerkloosheid.
Het actieplan geeft aan hoe het kabinet in samenwerking met alle betrokken partijen tracht jongeren door de crisis heen te helpen. Zorgen dat ze toch een baan of een leerwerkplaats krijgen, of anders zorgen dat jongeren langer op school blijven voor een vervolgopleiding of een andere opleiding.
Voor de uitvoering van het actieplan Jeugdwerkloosheid heeft het kabinet extra geld uitgetrokken: € 250 miljoen, verdeeld over jaren 2009, 2010 en 2011. Hiervan wordt € 153 miljoen ter beschikking gesteld aan de gemeenten voor de uitvoering van de maatregelen op basis van convenanten en regionale plannen van aanpak.
Voor de regio Rotterdam-Rijnmond werd op 7 september 2009 een convenant (met een onderliggend regionaal plan van aanpak) ondertekend door de staatssecretaris SZW en de gemeente Rotterdam als trekker van deze regio. Voor 2009 is aan de regio Rotterdam-Rijnmond € 6,5 miljoen ter beschikking gesteld, ruim 7 miljoen in 2010 en tot slot nog een aanzienlijk bedrag in 2011. Deze middelen worden door het regionaal steunpunt te Rotterdam aan de deelnemende gemeenten toegekend voor uitvoering van het plan van aanpak van de gemeente.
Het plan van aanpak moet passen binnen het regionale plan van aanpak. Hierin is opgenomen welke concrete resultaten de regio wil behalen conform de ambities van het kabinet, welke acties daarvoor in gang worden gezet, wanneer de resultaten moeten zijn behaald en wat er wordt gedaan voor kwetsbare jongeren. In dit actieplan wordt beschreven welke extra acties in 2009 door de gemeente Spijkenisse in de regio Rotterdam-Rijnmond ondernomen worden om de jeugdwerkloosheid aan te pakken.
Eind 2009 zullen de acties, die vervolgens in 2010 en 2011 worden uitgevoerd, aan dit actieplan worden toegevoegd. Dit actieplan wordt met de overige actieplannen van de deelnemende gemeenten in de regio samengevoegd tot een regionaal actieplan. Dit regionale actieplan maakt onderdeel uit van een convenant tussen de staatsecretaris van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en de regio Rotterdam-Rijnmond voor de regionale aanpak ‘voorkomen en bestrijden jeugdwerkloosheid 2009-2011’.
Opleidingsniveau in Spijkenisse zeer laag!
Het aantal niet werkende werkzoekende jongeren tot 27 jaar is sinds 1 januari 2009 verdubbeld in de gemeente Spijkenisse. In de gemeente Spijkenisse was altijd sprake van een lage jeugdwerkloosheid. Inmiddels staat de gemeente Spijkenisse binnen de regio Rotterdam-Rijnmond op de 3e plaats wat betreft de hoogte van de jeugdwerkloosheid.
Spijkenisse kent een laagopgeleide bevolking (laagste percentage hoger opgeleiden van de 50 grootste gemeenten) en is daardoor minder bestand tegen de economische crisis. Dit geldt ook voor de jongeren.
De aandacht voor de Spijkenisser jongeren richt zich op diverse leefgebieden: werk, opleiding, veiligheid, gezondheid, vrije tijd, zorg, wonen en ondersteunende activiteiten. De gemeente Spijkenisse heeft de ambitie alle kinderen in Spijkenisse een kans te bieden een veilige en gelukkige jeugd te beleven, hun talenten te ontplooien en zich te ontwikkelen.
De gemeentelijke missie is: ‘Je bent iemand als je in Spijkenisse opgroeit. Spijkenisse doet iets voor jou en jij doet iets terug.’ De beoogde maatschappelijke effecten die voortvloeien uit de gemeentelijke missie zijn:
1. Iedere jongere zit op school, werkt op zit in een (hulpverlenings)traject.
2. Minder jongeren zijn afhankelijk van zorg en hulp.
3. Jongeren zijn actief betrokken bij jeugdparticipatie, vrijwilligerswerk en het
verenigingsleven.
4. De jeugdoverlast vermindert.
5. Er wordt positiever gedacht over jongeren.
6. De jongeren voelen zich verbonden met Spijkenisse.
De doelgroep jongeren tot 27 jaar is door de gemeente Spijkenisse als prioriteitsgroep aangewezen. Er wordt dan ook veel inspanning geleverd voor deze groep om de beoogde maatschappelijke effecten te realiseren.
Jongeren tot 27 jaar die zich bij de gemeente Spijkenisse melden voor ondersteuning, worden begeleid door het Jongerenloket. Daar wordt gewerkt volgens het principe “daar waar kan terug naar school om een startkwalificatie te behalen”. Dit in samenwerking met het Steunpunt Onderwijs en het RMC. Het steunpunt Onderwijs registreert alle uitschrijvingen van jongeren tot 23 jaar en benadert de jongeren om hen te motiveren terug naar school te gaan. Volwasseneneducatie komt dan als alternatief ook duidelijk in beeld, om via de VAVO als nog een Vmbo, Havo of Vwo diploma te behalen.
Knelpunten eerst oplossen
Het actieplan jeugdwerkloosheid en de komst van de Wet Investeren in Jongeren bieden de gemeente Spijkenisse de kans jongeren nog intensiever te benaderen en een aantal knelpunten op te lossen:
1. Laag opleidingsniveau van jongeren; Zoals aangegeven is het gemiddelde opleidingsniveau van de jongeren in Spijkenisse laag. Door inzet van leerwerkaanbod als bedoeld in de WIJ kan het opleidingsniveau van de werkzoekende werkloze jongeren omhoog worden gebracht.
2. Toename van de jeugdwerkloosheid; Het aantal werkloze jongeren is sinds het begin van het jaar verdubbeld. Momenteel kunnen deze jongeren onvoldoende ondersteund worden, met name doordat er onvoldoende capaciteit is.
3. Ontbreken van voldoende werkervaringsplaatsen voor jongeren; In Spijkenisse is behoefte aan werkervaringsplaatsen, waarbij jongeren werkervaring kunnen opdoen bij werkgevers en tegelijkertijd scholing kunnen volgen of andersoortige begeleiding kunnen krijgen. Een groot deel van de jongeren dat een WWB-uitkering ontvangt, is niet in staat tot deelname aan de reguliere scholingsprogramma’s. Dit vanwege het instroomniveau en/ of de opzet van het lesprogramma. Voor deze jongeren is behoefte aan een combinatie van werken en leren op en lager instroomniveau en met een aangepast programma.
4. Toename van het aantal jongeren met problematische schulden: De toename van de werkloosheid onder jongeren gaat gepaard met een toename van problematische schuldsituaties. De jongeren verliezen hun inkomsten en behouden hun uitgaven. Vanwege hun jonge leeftijd hebben zij vaak niet de mogelijkheid gehad een financiële buffer op te bouwen. De toename leidt tot een wachtlijst voor schuldhulpverlening.
5. Omzetting van het jongerenbestand van de WWB naar de WIJ; Hoewel de WIJ kansen biedt voor de gemeente voor de intensivering van de ondersteuning aan jongeren, is dit ook meteen een knelpunt. Op grond van de Wet Investeren in Jongeren (WIJ) hebben jongeren tot 27 jaar recht op een werkleeraanbod. Voor de jongeren die zich vanaf 1 oktober 2009 melden bij het Jongerenloket, is de WIJ direct van toepassing. Voor de overige jongeren is er een overgangssituatie tot 1 juli 2010. Dan moet aan alle jongeren een werkleeraanbod worden gedaan. Dit moet op zorgvuldige wijze worden gedaan.
Om de genoemde knelpunten op te lossen worden nieuwe maatregelen getroffen. Deze nieuwe maatregelen sluiten aan op het huidige beleid van de gemeente Spijkenisse.
Binnenkort wordt over de aanpak van jongerenwerkloosheid uitvoerend gesproken in de gemeenteraad